Türkiye'de 81 il vardır. Haritada hepsini bulabilmek okulda da günlük hayatta da işe yarar: haberde geçen bir ilin nerede olduğunu, bir yolculuğun hangi illerden geçeceğini bir bakışta görürsün.
Bu sayfada il sayısını, 7 bölgeye göre il listesini, iller oyununun kurallarını ve illeri kolay ezberlemenin yollarını anlatıyoruz. İller, CetinsGame'deki Türkiye Haritası oyununun bir modudur; anlattıklarımızın hepsini oyunda deneyebilirsin.
Türkiye'de kaç il var?
Türkiye'de 81 il vardır. En son kurulan il Düzce'dir (1999). Yüzölçümü en büyük il Konya, en küçük il Yalova'dır.
Plaka numaraları 01'den 67'ye kadar, o dönemdeki 67 ilin alfabetik sırasına göre verilmiştir. Sonradan kurulan iller kuruluş sırasıyla 68'den 81'e kadar numara almıştır: 68 Aksaray, 69 Bayburt, 70 Karaman, 71 Kırıkkale (1989), 72 Batman, 73 Şırnak (1990), 74 Bartın (1991), 75 Ardahan, 76 Iğdır (1992), 77 Yalova, 78 Karabük, 79 Kilis (1995), 80 Osmaniye (1996) ve 81 Düzce (1999).
Türkiye'nin 7 bölgesi ve illeri
Türkiye, 1941'deki Birinci Coğrafya Kongresi'nde 7 coğrafi bölgeye ayrılmıştır. Bazı illerin toprakları birden çok bölgeye yayılır; oyunda okul kitaplarındaki yaygın listeye göre her il tek bölgede sayılır.
| Bölge | İl | İller |
|---|---|---|
| Marmara | 11 | Balıkesir, Bilecik, Bursa, Çanakkale, Edirne, İstanbul, Kırklareli, Kocaeli, Sakarya, Tekirdağ, Yalova |
| Ege | 8 | Afyonkarahisar, Aydın, Denizli, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla, Uşak |
| Akdeniz | 8 | Adana, Antalya, Burdur, Hatay, Isparta, Kahramanmaraş, Mersin, Osmaniye |
| İç Anadolu | 13 | Aksaray, Ankara, Çankırı, Eskişehir, Karaman, Kayseri, Kırıkkale, Kırşehir, Konya, Nevşehir, Niğde, Sivas, Yozgat |
| Karadeniz | 18 | Amasya, Artvin, Bartın, Bayburt, Bolu, Çorum, Düzce, Giresun, Gümüşhane, Karabük, Kastamonu, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Tokat, Trabzon, Zonguldak |
| Doğu Anadolu | 14 | Ağrı, Ardahan, Bingöl, Bitlis, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Hakkari, Iğdır, Kars, Malatya, Muş, Tunceli, Van |
| Güneydoğu Anadolu | 9 | Adıyaman, Batman, Diyarbakır, Gaziantep, Kilis, Mardin, Siirt, Şanlıurfa, Şırnak |
İller oyunu nasıl oynanır?
Ekranın üstünde soru yazar: Bul: Kırşehir. Sorulan ile haritada dokunursun. Doğru ilde il turkuaz dolar, ilin plakası ve bölgesi yazılır. Yanlış ilde dokunduğun il bir an kırmızı yanar ve adı söylenir, böylece yanlış cevap da bir şey öğretir.
- Her soruya 3 deneme hakkın var. Üçüncü yanlışta doğru il altın renkte yanıp söner ve sonraki soru gelir.
- Başlarken Tam tur: 81 il, Hızlı tur: 20 il ya da tek bir bölge seçersin.
- Tur bitince harita karneye döner: ilk denemede bulduğun iller koyu turkuaz, sonradan bulduğun iller açık turkuaz, bulamadıkların altın kalır. Adları göster bütün il adlarını açar.
Kaybetmek yoktur; tur her zaman sonuna kadar oynanır.
Puan nasıl hesaplanır?
- İlk denemede doğru: 100 puan, üstüne hız artısı. 3 saniye içinde bulursan +50, 10 saniyeye kadar artı yavaş yavaş azalır.
- İkinci denemede doğru: 50 puan.
- Üçüncü denemede doğru: 25 puan.
- Üç denemede de bulunamazsa puan yoktur, doğru il gösterilir.
81 illik tam turda en çok 12.150 puan alınabilir (81 × 150). Tam tur puanı skor tablosuna gider; hızlı tur ve bölge turunda yalnız kendi en iyi puanın tutulur. Sonuç ekranında puan, isabet (ilk denemede bulunan illerin oranı), süre ve bulamadığın iller yazar.
İlleri ezberlemenin kolay yolu
- Bölge bölge çalış: 81 il yerine 8-18 illik bir bölgeyle başla. Oyunda bölge seçince yalnız o bölgenin illeri sorulur.
- Komşulardan git: bildiğin bir ilden başlayıp komşularına geç. Yalova, Bursa ile Kocaeli arasında; Kilis'in tek komşusu Gaziantep'tir.
- Şekillere bak: her ilin haritada kendine özgü bir biçimi vardır. Büyük ve kolay tanınan illeri (Konya, Sivas, Antalya) çapa gibi kullan, küçükleri onların yanına yerleştir.
- Kıyılardan içeri gir: önce Karadeniz, Ege ve Akdeniz kıyısındaki illeri sırayla öğren, sonra iç kısımlara geç.
- Kısa ve sık tekrar et: her gün bir hızlı tur, haftada bir kez uzun bir çalışmadan daha çok işe yarar. Bulamadıklarını sonuç ekranından not et.
Bulması zor küçük iller
Haritada en çok aranan iller, yüzölçümü küçük ya da büyük illerin arasına sıkışmış olanlardır:
- Yalova: yüzölçümü en küçük il. Marmara Denizi kıyısında, Bursa ile Kocaeli arasında.
- Kilis: Gaziantep'in güneyinde, tek komşusu Gaziantep.
- Bartın: Karadeniz kıyısında; Zonguldak, Karabük ve Kastamonu arasında.
- Düzce: Karadeniz kıyısında; Sakarya, Bolu ve Zonguldak arasında.
- Kırıkkale: Ankara'nın doğusunda; Çankırı, Çorum, Yozgat ve Kırşehir ile komşu.
- Bayburt: Trabzon, Gümüşhane, Erzincan ve Erzurum arasında, denize kıyısı yok.
- Kocaeli: İzmit Körfezi çevresinde; İstanbul, Sakarya, Bursa ve Yalova ile komşu.
- Batman: Diyarbakır, Siirt, Mardin, Bitlis ve Muş arasında.
Telefonda bu iller parmaktan küçük kalabilir. Oyun, birden çok ilin sıkıştığı yere dokunduğunda büyüteç açar: dokunduğun yerin büyütülmüş hâlinden ili seçersin. İstersen iki parmakla da yakınlaşabilir ya da telefonu yan çevirebilirsin.
Sık yapılan hatalar
- Adı benzeyen illeri karıştırmak: Kırşehir, Kırıkkale ve Kırklareli ayrı yerlerdedir; Kırklareli Trakya'da, öteki ikisi İç Anadolu'dadır.
- Kahramanmaraş'ı Güneydoğu'da sanmak: okul listelerinde Akdeniz bölgesinde sayılır, oyunda da öyledir.
- Bartın ile Karabük'ün yerini değiştirmek: kıyıda olan Bartın'dır, Karabük onun güneyindedir.
- Hız için tahminle dokunmak: ikinci denemede bulunan il ilk denemenin yarısı kadar puan getirir, hız artısı da yalnız ilk denemede verilir.
- Yalnız büyük illeri çalışmak: tam turda küçük iller de sorulur ve en çok onlar kaçırılır.
Sık sorulan sorular
Türkiye'de kaç il var?
Türkiye'de 81 il vardır. En son kurulan il 1999'da il olan Düzce'dir; plakası da 81'dir.
Türkiye'nin en büyük ve en küçük ili hangisi?
Yüzölçümü en büyük il Konya, en küçük il Yalova'dır.
Türkiye kaç coğrafi bölgeye ayrılır?
7 bölgeye: Marmara, Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Karadeniz, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu. Bu ayrım 1941'deki Birinci Coğrafya Kongresi'nde yapılmıştır.
En çok ili olan bölge hangisi?
Oyunda kullanılan yaygın listeye göre Karadeniz bölgesi 18 ille en çok ili olan bölgedir. En az il Ege ve Akdeniz bölgelerindedir, 8'er il.
İller oyununda kaç soru var?
Tam turda 81 ilin hepsi sorulur, hızlı turda 20 il. Bir bölge seçersen yalnız o bölgenin illeri gelir.
İller oyununda en yüksek puan kaç?
Tam turda en çok 12.150 puan alınabilir: her il için ilk denemede 100 puan ve en çok 50 hız puanı.
Telefonda küçük illere nasıl dokunulur?
Birden çok ilin sıkıştığı yere dokununca büyüteç açılır ve ili orada seçersin. İki parmakla yakınlaşmak ya da telefonu yan çevirmek de haritayı büyütür.
İlleri ezberlemenin en kolay yolu nedir?
Bölge bölge çalışmak ve bilinmeyen ili bilinen bir komşusunun yanında aramak. Kısa ama her gün yapılan turlar en çok işe yarar.
