Hezarfen

Hezarfen: Galata'dan Uçuş, eski İstanbul'un çatılarında geçen bir süzülme ve iniş oyunudur. Bir çatının kenarından kanatlarınla atlarsın; kanat çırpmak ya da motor yoktur. Kontrol iki yönlüdür: uçarken ekranın üst yarısına basılı tutarsan kanadını gerer ve daha uzağa süzülürsün, alt yarısına basılı tutarsan fren yapar ve dik alçalırsın, bırakırsan normal süzülürsün. Uçarken bir kesik çizgi, şimdi bırakırsan nereye ineceğini hep gösterir. Senin işin rüzgârı şehrin işaretlerinden okumak ve çizginin ucundaki işareti kırmızı halının ortasına getirip oraya inmektir. Oyunda 3 fasıla dağılmış 12 bölüm, kanadını değiştirdiğin bir Atölye ve günün rüzgârıyla Galata Kulesi'nden en uzağa uçtuğun Serbest Uçuş var.

Her bölümde bir çatıdan atlar ve hedef çatıdaki kırmızı halıya inmeye çalışırsın. Halının ortasında bir altın şerit vardır; ortaya ne kadar yakın inersen o kadar çok yıldız alırsın. Bölümü geçmek için halıya inmek, yani 1 yıldız yeter. Kaybetmek yoktur, deneme sınırsızdır: denize ya da sokağa düşersen, halıyı geçersen tek dokunuşla yeniden atlarsın. Yanlış bir çatıya inersen bile uçuş bitmez, oradan yeniden atlarsın.

Oyun telefon dik tutularak oynanır. Atlamak için çatıda beklerken ekrana dokunursun. Uçarken ekran ikiye ayrılır: üst yarı yukarı, alt yarı aşağı demektir. Ekranın sağında ↑ ve ↓ işaretli iki yuvarlak alan görünür; bastığın yön altın renkte parlar. Parmağın basılıyken üst ve alt yarı arasında kaydırırsan yön de değişir.

Bıraktığında kanat yaklaşık 6 metre ileri giderken 1 metre alçalır. Üst yarıya basılı tutunca bu oran yaklaşık 9'a 1 olur; en uzak süzülme budur. Alt yarıya basılı tutunca oran yaklaşık 3'e 1 olur: daha dik alçalırsın ama hızın artmaz. Girdi yumuşak geçer: işaret bir anda sıçramaz, yaklaşık 0,15 saniyede kayar; bu yüzden ince ayar kolaydır. Çatıya 2 metre kala Hezarfen burnunu kendiliğinden kaldırır ve yumuşakça konar; o son anda burnu o yönetir.

Her bölümün bir rüzgârı vardır ve İstanbul'un geleneksel rüzgâr adlarıyla anılır: Yıldız, Poyraz, Gündoğusu, Keşişleme, Kıble, Lodos, Günbatısı ve Karayel. Uçuş Galata'dan doğuya, Üsküdar yönüne doğrudur; bu yüzden Lodos, Günbatısı ve Karayel gibi batıdan esenler seni arkadan iter, Poyraz ve Gündoğusu gibi doğudan esenler önden yavaşlatır. Sahnede de ipuçları vardır:

• Yelkenler: denizin üstünde rüzgârın yönünü gösterir.
• Çizgili hava: orada ayrıca bir esinti vardır.
• Fırın dumanı: sıcak hava yükselir. İçine girince kendiliğinden döne döne yükselirsin, dumanın tepesine varınca çıkarsın; dumanda yukarı ya da aşağı basmak işe yaramaz.
• Mavi gölgeli yer: hava aşağı çöker ve seni bastırır; üstünden geç ya da kısa kes.
• Martılar ve gemi direkleri: çarparsan yavaşlarsın, ama düşmezsin.

Uçarken önünde bir kesik çizgi ve ucunda bir işaret görürsün. Çizgi, şimdi bırakırsan nereye ineceğini gösterir ve her an yenilenir; rüzgâr değişince ya da bir martıya çarpınca işaret de kayar. İşaretin rengi sonucu söyler: altın 3 yıldızlık şerit, turkuaz halının üstü, kırmızı halının dışı. Ekranın üstündeki halı çubuğu aynı bilgiyi düz bir şeritte verir: halının bölgeleri, Hezarfen'in yeri ve işaret. İşaret halıyı geçiyorsa çubuğun sağında kırmızı bir ok çıkar. Uçarken çubuğun altında turkuaz bir erişim bandı da görünür: tam aşağı ile tam yukarı arasında inebileceğin her yeri gösterir. Halı bu bandın içindeyse oraya varabilirsin.

Yıldız yalnız halının ortasına uzaklığa bakar; iniş hızı sayılmaz:

• 1 yıldız, İndin!: halının herhangi bir yerine in.
• 2 yıldız, Güzel iniş!: ortaya en çok 6 m.
• 3 yıldız, Altın halı!: ortaya en çok 3 m, yani altın şerit.

Yanlış çatıya inersen kaybetmezsin: oradan yeniden atlarsın, ama o bölümde en çok 2 yıldız alırsın. Sert iniş ancak çok dik düşüşte olur. Denize düşersen kayıkçı Hüsnü Reis seni sudan çeker; sokağa düşersen saman arabası seni tutar. Duvara değmek ya da hedefi geçmek de yeniden deneme demektir.

12 bölüm sırayla açılır; bir bölümü geçince sonraki gelir. Her fasıl yeni bir şey öğretir:

1. Galata (1-4): İlk adım, Hava freni, Hanın üstünden, Çatı yolu. Çatıdan çatıya kısa uçuşlar; düşersen sokağa inersin.
2. Haliç (5-8): Poyraz, Martı sürüsü, Tersane, Karşı kıyı. İlk deniz geçişleri, karşı rüzgâr, martılar, gemi direkleri.
3. Eminönü (9-12): Fırın dumanı, İki baca, Aşağı hava, Sarayburnu. Hedef bazen senden yüksektedir; dumanda yükselmeyi ve çöken havadan kaçmayı öğrenirsin.

Hikâyeyi Evliya Çelebi anlatır: Hezarfen'in atölyesi, Haliç'te kayıkçı Hüsnü Reis, fırın dumanının sırrı ve sonunda bir lodos günü Galata Kulesi'nden Üsküdar'a uçuş.

Yıldız topladıkça Atölye'de yeni parçalar açılır. Hiçbiri her işte en iyi değildir; bölüme göre seçersin.

Serbest Uçuş, 4. bölümü geçince açılır. Galata Kulesi'nden atlar ve olabildiğince uzağa uçarsın. Rota her gün günün rüzgârıyla yeniden kurulur ve o gün herkes aynı rotada yarışır. Puan, uçtuğun mesafeye eklenen halı bonusudur: yoldaki bir halıya 1, 2 ya da 3 yıldızla inersen 150, 300 ya da 600 puan. Puanın skor tablosuna gider.

Reklam yalnız senin seçimindir. Kalkıştan önce Rüzgâr desteği ile ilk 6 saniye arkadan esinti alabilirsin; bu uçuşta 3 yıldız yine mümkündür. Serbest Uçuş'ta denize düşersen bir kez Kayıkçı seni fırlatsın diyebilirsin: Hüsnü Reis küreğiyle seni yeniden havaya atar.